About seller
Tôi theo nghề thiết kế nội thất được 9 năm, từng giành giải thưởng trẻ, hiện ở trong một căn hộ cao cấp 90m2 tự tay tôi thiết kế. Mẹ tôi 68 tuổi, dưới quê lên sống cùng 3 tháng do cần chăm sóc. Má lên chơi ba ngày, tôi buộc phải tháo 4 chiếc đèn âm trần tại bà bảo 'nhìn hoa mắt', và từ dạo đó mọi thứ tôi vốn hãnh diện về không gian hóa ra thứ tôi ghét nhất mỗi sớm mai tỉnh giấc. Khi tìm hiểu Tôi từng ghét phòng khách nhà mình vì quá đẹp, tôi hiểu ra rằng thiết kế của mình đi sai hướng ngay từ gốc rễ.Mẹ tôi gọi chiếc sofa da trắng là 'ghế để chụp ảnh, không phải để ngồi'Chiếc sofa da trắng đó tôi đặt riêng từ Italy, giá 80 triệu, da bò nguyên tấm được phun lớp bảo vệ chống thấm. Trước kia tôi hay khoe với đồng nghiệp là vết bẩn chỉ cần khăn ẩm lau là sạch. Mẹ tôi ngồi thu lu ở mép ghế, người như bị đóng đinh, hai tay đặt trên đầu gối. Tôi bảo bà cứ ngồi thoải mái, bà cụ bảo sợ làm bẩn, sợ móng tay quệt vào da. Nói thật tình, tôi thấy rõ mình đã sắp đặt nội thất để chiều theo ánh nhìn của khách khứa, không dành cho người sống trong đó. Vật liệu da trắng bóng loáng, mặt đá marble vân mây, sàn gỗ óc chó bóng gương - những thứ tôi từng hãnh diện giờ trở thành rào cản cho sinh hoạt thường nhật của mẹ. Một người 68 tuổi không thể ngồi nghỉ ngơi trên chính chiếc ghế đắt tiền nhất nhà vì con trai mình lựa chọn sai bề mặt. Buồn cười ở chỗ, tôi nhận thiết kế không biết bao nhiêu công trình mà không nhận ra căn bệnh chung của dân làm nghề: chăm chút cho mắt nhìn rồi quên mất ai sẽ sống trong đó. Tôi từng chê bai mấy ông anh trong nghề dùng ghế bọc vảivì 'kém sang'. Giờ tôi nhận ra mình sai khi đặt vẻ bề ngoài lên trên nhu cầu thực tế của người già.Bản vẽ ánh sáng hoàn hảo của tôi bị mẹ phá sản bằng một câu đơn giảnTôi tự hào nhất về hệ thống đèn trong căn hộ này. Tôi bố trí theo kịch bản chiếu sáng NCS - Nordic Colour System, từng góc được chia độ sáng riêng, đèn rọi tranh, đèn led âm trần nhiệt độ màu 4000K, đèn cây cạnh sofa khoảng 150 lumen. Buổi tối đầu tiên mẹ tôi ở, bà cụ bật lên toàn bộ công tắc, cả căn nhà sáng loáng. Tôi góp ý thì mẹ nói rất tỉnh: 'Mẹ sợ tối, sợ ngã'. Tôi chết lặng. Tôi tính toán lux, tính độ chói, tính đến từng góc chiếu để ghi điểm trong mắt khách mà chẳng hề đo đạc độ sáng cần thiết cho người già. Người 68 tuổi thị lực đã yếu, nguy cơ té ngã tăng cao, cần ít nhất 300 lux những chỗ di chuyển và hành lang, chứ không phải cỡ 50-100 lux như tôi từng thiết kế để tạo không khí lãng mạn. Suốt 3 tháng đó, tôi gác lại quy tắc chiếu sáng chấm điểm, bật đèn sáng rực cả nhà mỗi tối. Bài học tôi học được đau đớn: ánh sáng không tồn tại để cho máy ảnh, mà để bậc cao niên khỏi vấp ngã trong chính nhà mình.Nhà bếp vốn là kiệt tác của tôi, giờ thành nơi tôi cấm mẹ nấu ănGian bếp tôi sắp đặt theo tiêu chuẩn showroom với bếp từ âm, mặt đá bóng loáng, hệ tủ trên chạm trần nhà. Tôi sử dụng bếp từ vì cho rằng nó an toàn, hiện đại, dễ lau chùi. Mẹ tôi nấu bữa đầu tiên, nồi áp suất trơn tuột trên mặt kính, dầu bắn lên mặt đá, tôi đứng cạnh hét lên mẹ phải cẩn thận. Bà nhìn tôi, mắt buồn hiu, bảo 'mẹ không quen', rồi đứng chôn chân chẳng dám đụng gì. Tôi bỗng ngộ ra vấn đề không phải là mẹ không quen, mà là tôi bố trí cho một người dùng khác. Tôi khá cao, thiết kế mặt bếp cao 90cm, tủ trên treo ở độ cao tôi với không phải kiễng. Mẹ tôi cao 1m55, đứng nấu phải nhón chân, vai mỏi nhừ. Tôi đã từng nghiên cứu tiêu chuẩn thiết kế bếp châu Âu, chiều cao chuẩn 85 tới 90cm cho người cao trung bình 1m65-1m70. Má tôi chẳng phải người châu Âu, mà cũng chẳng là người cao 1m65. Hỏi ngược lại: bao nhiêu nhà thiết kế ở Việt Nam chịu khó đo chiều cao của người dùng thực tế? Tôi kể lể quá trình tôi đã chịu ngồi xuống nghe mẹ cần gì: cần bếp ga vì nấu nướng quen lửa, muốn mặt đá nhám để nồi không trượt, cần hệ tủ thấp để bà với tới được. Tôi đã đi thiết kế cho bao nhiêu gia đình có người già mà chưa từng hỏi người già họ nấu ăn thế nào.Sau khi mẹ về quê, tôi phá đi một nửa nhà để sửa lại cho đúng người ở3 tháng trôi qua, mẹ khỏe hơn và về quê. Tôi không dọn lại nhà như cũ. Tôi tự tay bỏ đi cái quầy bar làm màu, nơi tôi vốn kê ở góc bếp để uống rượu với bạn; giờ để mẹ có chỗ phơi đồ|, lắp thêm thanh phơi thông minh, kéo rèm che kín khi không dùng. Tôi thay lớp sơn chống ẩm cao cấp màu ghi xịn bằng loại giấy hoa văn màu sáng mẹ thích - hồi mẹ còn ở, tôi đưa cuốn catalogue mẫu mã màu ghi cho mẹ chọn, bà chỉ vào đúng trang họa tiết hoa mà tôi đã nghĩ 'sao lại chọn cái đó'. Giờ tôi nhìn ra đó là ký ức tuổi thơ của mẹ, những bức tường in hoa thời bao cấp. Tôi bán bộ bàn ghế ăn đặt làm riêng bằng gỗ óc chó đắt đỏ, mua về bàn ăn tròn 1m6 có chỗ cho cả nhà, có cả mẹ. Bàn tròn chẳng để làm dáng chụp hình nhưng bà cụ ngồi không bị gò bó. Ở giữa bàn tôi đặt một lọ hoa giấy - đồ vật tôi từng khinh là xưa cũ. Giờ nhìn quanh nhà, tôi biết có nhiều chỗ cần sửa tiếp, nhưng bà cụ bảo thích không gian này hơn. Nội thất đẹp, đầu tiên cần là nơi mà người ta không phải điều chỉnh cơ thể mình cho vừa với đồ đạc, mà đồ đạc mới phải vừa với người. Tôi giờ vẫn thiết kế theo yêu cầu khách, nhưng câu hỏi đầu tiên tôi hỏi trước khi vẽ là: nhà có ai trên 60 tuổi không, họ cao bao nhiêu, tôi phải lưu ý điều gì khi bố trí ánh sáng và chọn mặt bếp. Nếu bạn đang có ý định làm nhà, thử dừng lại một giây, nhìn quanh xem mình đang thiết kế cho mắt mình hay cho đời sống của người thân?