Có lần tôi nhận một dự án nội thất biệt thự cao cấp trong đó gia chủ tưởng rằng chỉ việc ký séc là êm. Kết quả là gần một năm sau căn biệt thự vẫn còn ngổn ngang với hàng tá thùng gạch nằm chỏng chơ giữa công trường. Nghe thì vô lý, nhưng tôi gặp trường hợp như vậy không ít hơn năm lần trong quãng thời gian làm nghề của tôi. Vấn đề không nằm ở tay nghề mà nằm ở bước khởi động dự án và cách giám sát mốc thời gian từng hạng mục.Người ta cứ nghĩ thi công nội thất biệt thự trọn gói nghĩa là phó mặc hết cho bên thi công, rồi ngồi chờ tới lúc nhận nhà. Điều đó sai lầm nghiêm trọng. Tôi nhớ mãi một vụ ở khu đô thị phía Tây Hà Nội, chủ nhà là bác sĩ mổ tim, quen nếp kiểm soát tuyệt đối mọi biến số trong ca mổ. Thế mà khi bước sang chuyện làm nhà thì lại khoán trắng cho bên tư vấn. Ba tháng đầu mọi thứ suôn sẻ, nhưng sang tháng thứ tư bắt đầu phát sinh đủ loại rắc rối: mảng gạch lát nhập về lệch mã màu, tủ bếp làm xong phải tháo ra do sai số kích thước so với hồ sơ thiết kế. Nếu ngay từ đầu chủ nhà chịu ngồi xuống chỉ ba buổi chiều để nắm rõ quy trình kiểm tra, nghiệm thu từng hạng mục thì đâu đến nỗi đội ngũ thi công phải chạy đôn chạy đáo dọn dẹp đống đổ vỡ suốt hai tháng ròng sau đó.Khía cạnh thứ hai mà tôi muốn nhấn mạnh đó là chuyện ngân sách và khoản phát sinh ngoài dự toán. Bất kỳ ai đã từng xây biệt thự đều biết rằng con số trên giấy chỉ là con số trên giấy, thực tế luôn cao hơn từ 15 đến 30 phần trăm nếu không siết chặt ngay từ đầu. Tôi từng tư vấn cho một cặp vợ chồng ở quận 2, TP.HCM, họ có ý định bao trọn gói một căn biệt thự với diện tích 400 m2 với mức đầu tư tầm 8 tỷ. Tôi ngồi tính cùng họ liệt kê từng đầu mục: phần thô, phần hoàn thiện, nội thất liền tường, rèm, đèn, thiết bị vệ sinh. Tính tới hạng mục thứ hai mươi, họ giật mình khi thấy khoản hệ thống điện thông minh và âm thanh đa vùng đã ngốn gần 400 triệu. Kinh nghiệm ở đây không phải là cắt giảm, mà là phải chốt cứng danh sách vật tư trước khi ký bất kỳ phụ lục nào. Có một mẹo nhỏ: trong mọi bản hợp đồng trọn gói mà tôi từng tham gia, tôi luôn chừa một quỹ dự phòng không dưới 10% tổng giá trị dự toán, và tôi khuyên bạn cũng nên áp dụng cách này. Chính khoản này đã cứu tôi không ít lần thoát hiểm khỏi những tình huống kẹt tiền giữa chừng vì giá thép, giá gỗ tự nhiên nhảy múa liên tục theo tháng.Điều cuối cùng tôi muốn nói, nhưng không kém phần quyết định, chính là công tác giám sát và nghiệm thu từng đợt. Nhiều người hỏi tôi giám sát để làm gì mà tôi cứ khăng khăng. Tôi trả lời thẳng: giám sát không phải là ngồi đó nhìn thợ làm, mà nó là kiểm tra đối chiếu giữa hồ sơ thiết kế thi công với hiện trường tại từng mốc thời gian. Có lần, tôi nhận làm một biệt thự tại Đà Lạt, nơi mà độ ẩm quanh năm trên 85%. Nếu tôi không trực tiếp kiểm tra độ ẩm của tường trước khi cho thợ dán panel gỗ ốp tường thì chắc chắn chỉ tầm sáu tháng sau toàn bộ phần ốp sẽ phồng rộp và tróc từng mảng như da bỏng. Chính vì những chi tiết nhỏ mà tôi luôn khuyên anh chị nên tự mình hoặc thuê thực sự có chuyên môn, đứng ra làm khâu giám sát một cách độc lập. Khi bạn bắt tay vào bất kỳ dự án nào thuộc dạng thi công nội thất biệt thự trọn gói, hãy nhớ rằng chi tiết mới là thứ quyết định chất lượng cuối cùng của toàn bộ công trình, chứ không phải thương hiệu của nhà thầu hay độ dày của cuốn catalogue. Nếu bạn đang lăn tăn chưa biết bắt đầu từ đâu, hãy thử ngồi lại viết ra ba câu hỏi: ngân sách tối đa của tôi là bao nhiêu, phong cách tôi thực sự muốn là gì, và ai sẽ là người chịu trách nhiệm giám sát hằng ngày. Câu trả lời cho ba câu hỏi đó sẽ quyết định tới 80% sự thành bại của cả quá trình làm nhà. Còn riêng tôi, sau tất cả những bài học và cả những thành công, tôi vẫn luôn nói với khách đúng một câu: muốn nhàn, hãy đầu tư cho khâu chuẩn bị ban đầu nhiều nhất có thể, càng kỹ càng tốt.